Stadyum


M.S. 1. yüzyılın sonlarında inşa edilen Stadyum, Tiyatro ile beraber şehrin yüksek kapasiteli seyirci binalarına olan ihtiyacını gidermiştir. Alışılageldik Yunan stadyumlarının aksine bu stadyumun her iki ucu da kapalıdır. 270 X 60 m boyutlarındaki binanın otuz adet mermer oturma sırası sağlam şekilde günümüze ulaşmıştır. Stadyum yaklaşık olarak 30.000 kişi kapasitelidir. Uzun kenarları hafif eliptik yapılmış ve bu pratik çözüm izleyicinin etkinlikleri daha rahat izlemesine olanak tanımıştır. İzleyicilerin stadyuma girişi, güney kenardan şehre dönük anıtsal merdivenlerden sağlanmıştır. Bu merdivenler şehrin ızgara planının kuzey-güney sokaklarıyla hizalanmıştır. Başka bir deyişle, stadyum, şehrin ayrılmaz bir parçası olarak dikkatlice planlanmıştı (bkz. soldaki stadyum planı). Yarışmacılar ise kısa kenarlardaki oturma sıralarının altından geçen tünellerden stadyuma girerdi. Aphrodisias stadyumu Antik Yunan stadyumları arasından hem en iyi korunmuş olanı hem de en büyüklerinden biridir.

Stadyum, koşu, uzun atlama, güreş, disk atma ve cirit atma gibi geleneksel Yunan atletizm yarışmalarına ev sahipliği yapıyordu. Bununla birlikte Roma İmparatorları onuruna yapılan düzenli festival programlarının bir parçası olan gladyatör savaşları ve yaban hayvan dövüşleri gibi etkinlikler de burada yapılıyordu. Geleneksel Yunan oyunları ve çıplak atletizm yarışmaları antik dönemin sonlarına doğru önemini yitirmeye başladığında binanın doğu ucu Roma-tarzı eğlenceler için özel olarak tasarlanmış bir amfitiyatro ve arenaya dönüştürülmüştür. Yakın zamanlarda yapılan araştırmalar stadyumun amfitiyatroya dönüşümünün M.S. 400’lü yıllarda yapıldığını ortaya koymaktadır. Oturma sıraları üzerinde mermere kazılmış oldukça etkileyici ‘yer tutma’ yazıtları korunagelmiştir. Bunlar çeşitli grupların (tabakçı ve kuyumcu dernekleri gibi) ve gerek Aphrodisias’tan gerekse Menderes Antiokhiası (Antiochia ad Maeandrum) gibi yakın yerleşimlerden gelen zengin (kadın ve erkek) bireylerin yerlerini belirliyordu. İzleyiciler bu büyük kamusal forumun oturma sıralarında sosyal ve siyasi ilişkilerini ortaya koyuyorlardı.



Stadyum planı
Türkiye Cumhuriyeti Kültür ve Turizm Bakanlığı New York Üniversitesi Oxford Üniversitesi

İşbirliğiyle


 

Telif Hakkı © 2017 Aphrodisias Kazı Projesi

Tüm içerikler Aphrodisias Kazı Projesine aittir ve yazılı kaynakça gösterilmeden kullanılamaz. Görsellerle ilgili soru ve istekleriniz için: aphrodisias@classics.ox.ac.uk

University of Oxford
Ioannou Centre for Classical & Byzantine Studies
66, St. Giles', Oxford. OX1 3LU

 

Sevgi Gönül Salonu, 2008